Bölgesel Kalkınma Ajanslarının Bölgelerin Ekonomilerine Katkıları

Neslihan Künye

Günümüzde gelişmiş ülkeler küreselleşme olgusunun beraberinde getirdiği değişimin etkisiyle tüm ülkeyi kapsayan ulusal kalkınma politikalarını terk ederek bölgesel kalkınma politikalarına yönelmişlerdir. Bu politika araçlarından biri olan Bölgesel Kalkınma Ajansı (BKA) kavramı ile, Türkiye, ilk olarak Avrupa Birliği’ne (AB) uyum sürecinde tanışmıştır. BKA‘ların temel amacı, çeşitli hizmetler vererek bölgedeki ekonomiyi canlandırmak, bölgesel yatırımları artırmak, yerel dinamikleri harekete geçirerek bölge halkının kalkınmaya katılımını sağlamaktır. Bu doğrultuda bu çalışmanın amacı, Türkiye’deki kalkınma ajanslarının ilgili bölgelerin ekonomilerine katkısının olup olmadığını araştırmaktır. Çalışmada 2004-2012 yıllarına ilişkin veriler kullanılarak, kalkınma ajanslarının Gayrı Safi Katma Değer’e (GSKD) etkisi, eğitim, dış ticaret ve sermaye yoğunluğu gibi etmenler de kontrol edilerek panel veri yöntemi ile incelenmiştir. Amprik sonuçlar, kalkınma ajanslarının ilgili bölgelerin ekonomisine katkı sağladığını göstermiştir. Bu da kalkınma ajanslarının ilgili bölgelerde başarılı olmasında, yöre ve bölgelerin kalkınmasında karar verme sürecinin merkezden değil de aşağıdan yukarıya doğru şekillenmesinin önemli olduğu söylenmelidir. Çalışmada ayrıca dış ticaretin GSKD’i olumlu etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler:

Bölgesel kalkınma, kalkınma ajansları, panel veri, Türkiye.